حسن حسن زاده آملى

79

گنجينه گوهر روان (فارسى)

دروس معرفت نفس را در مدّت پنجسال در محضر مبارك عزيزانى در آمل تدوين و تدريس كرده‌ام ، بدين‌گونه و شيوه كه در صدر كتابم « اتحاد عاقل به معقول » در سيرت و روّيت خود گفته‌ام : « از آن‌رو كه حكيمان گفته‌اند : « نفس را مشغول بدار و گرنه او تو را مشغول مىكند » ، دأب راقم سطور اين بود كه هرگاه تعطيلى حوزه علميه تهران يا قم اقبال مىنمود ، در شهرش بلد طيّب آمل به انبساط بساط درس و بحث با تنى چند از خواصّ صاحبدل متمتّع بود ، و به بركات آن ذوات محترم خير مآل و نفوس شيّقه به كمال ، از اين مأدبه إلهى مائده‌هايى عائد اين كمترين شده است كه چند كتاب و رساله در فنون موضوعات به سلك تحرير در آورده است . . . » . اين سيرت حسنه در مدّت بيست و پنجسال ادامه داشت ، و در اين مدّت اين كتب ذيل تصنيف و تدريس شد : 1 - دروس معرفت نفس كه مكرّر بطبع رسيده است . 2 - دروس اتحاد عاقل به معقول كه نيز مكرر بطبع رسيده است ، و هريك از اين دو كتاب در چند مجمع علمى و فرهنگى از كتب درسى شده است . 3 - « كتاب « انسان و قرآن » كه نيز مكرر بطبع رسيده است . 4 - كتاب « خير الأثر در ردّ جبر و قدر ، به ضميمه دو رساله ديگر يكى در « كسب » ، و ديگرى در « اقسام فاعل » كه مكرّر بطبع رسيده است . 5 - ترجمه و شرح چهار نمط اشارات جناب شيخ رئيس به فارسى كه عبارت‌اند از نمط سوم در معرفت نفس ، و نمط هشتم در بهجت و سرور ، و نمط نهم در مقامات العارفين ، و نمط دهم در اسرار الآيات ، و لكن اين اثر گرانقدر هنوز به حليت طبع متحلّى نشده است . 6 - كتاب « نصوص الحكم بر فصوص الحكم » است كه شرح فصوص فارابى به فارسى است چنان‌كه در شماره چهارم معرّفى كتب و رسائل در معرفت نفس گفته